d


_ _
Visita de Dña. María Teresa Fernández de la Vega, Vicepresidenta Primera del Gobierno de España.
Agencia Española de Cooperación Internacional / La Paz– Bolivia 07 de Agosto 2006


Agencia Española de Cooperación Internacional para el Desarrollo (AECID) organismo técnicowa, waliyatjatata oficinawa, irnaqiwa aski amtanaka, lurawinakana, irnaqawinaka, ch’amanchiwa proyectunaka programanaka yanapt’awinak tuqita, aka amtanak phuqañatakixa irnaqiwa jupan askinakapa, ukatsti irnaqarakiwa yaqha askinaka yaqha markanakata, ukjarusti ONGDnakan askinakapa. Akhama amtanakampixa phuqañapatakixa, siwa:

    • Ch’amanchaña suma askipañapataki qulqi tuqita.
    • Yanapaña nayraqataru sartañataki markanakkhama, tamakkhama, cultura aski tuqita, utt’ayaña tuqita, ukatxa polìtica tuqita; taqpacha markanakana suma sartaskipana, ukjarusti taqpacha España markata jutirinakaru.
    • Yanapaña aski yatiwinakampi cultura tuqita ukjarusti jach’a yatiwinaka; markanakana suma sartaskipana.
    • Iyaw saña amtawinakaru taqpacha markanakana k’itinakatixa nayraqatar sartasipxi, ukatsti wakisiwa ch’amanchaña jach’a markanakaru Unión Europea tuqiru.
    Akhama amtanakampiwa noviembre phaxsinka 1988ni maranxa utt’ayasi Agencia Española de Cooperación Internacional (AECID) oficinaxa, phiqicht’añataki, nayraqataru irptañataki amuyunaka, ukjarusti phuqañataki España markan amtawinakapa; yänapanakax wali aski sarantañapatakixa aka oficinaxa utt’ayatawa Ministerio de Asuntos Exteriores ukjarusti iyaw satarakiwa Secretaría de Estado para la Cooperación Internacional (SECI) tuqita.

    Oficinas Técnicas Cooperacionaxa (OTC) unidades orgánicas sutimpirakiwa uñt’ata, irnaqawipasti España markana phuqañatakiwa qullqi yanapa tuqita, taqpacha markanakana khitinakatixa aka yanapanaka qatukapxi. OTC oficinanakaxa mayast’atawa Embajadanakampi, ukjarusti unidades sutimpirakiwa iyaw sata, irnaqatawa Direcciones Generales de Cooperación AECID oficinata. Oficina Técnica Cooperacionaxa (OTC) Bolivia markanxa utt’ayatawa estructura exterior tuqitpacha, aka oficinanakasti 31ni OTC utt’ayatawa, 14ni Centros Culturales, ukjarusti 3sa Centros de Formación, aka oficinanakasti jikqatasiwa taqpacha markanakana kawkintixa irnaqixa AECID oficinaxa, aski yanapanakampi proyecto tuqinakata. Aka markanakasti uraqpachankiwa (Iberoamérica, Países Mediterráneos y de Oriente Medio, África, Asia y Europa Oriental).
    España markata yanapanakaxa Bolivia markaruxa qalltatanawa wali suma amtawinakampi septiembre phaxsina 1986ni marana (uka oficinan situpasti Instituto de Cooperación Iberoaméricana, ICI satatanawa), ukat aksarusti wakisita proyectonaka programanakampiwa yanapatayna nayraru sartañapataki, aski amtawinarxamaruwa sapa mayni gobiernonakaruxa yanapatana, ukjarusti yaqha yanapanakampirakiwa ch’amanchatayna sede central AECID oficinatpacha Madrid España markata chiqa.


KAMACHINAKA TUQITA

Marco jurídico amtawixa Cooperación Española tuqitxa Bolivia markampixa, siwa:

  • Qillqantatawa paypacha markanakata Convenio Básico de Cooperación Técnica sutimpi, 3sa uru saraqata julio phaxsita 1971ni marana.
  • Ukjarusti yaqha aski amtatarakiwa Cooperación Técnica para el Desarrollo kunatix utt’ayatawa mä Plan de Cooperación Integral, qillqantata 13ni uru saraqata mayo phaxsita 1986ni marana.
  • Ukatsti qillqantatarakiwa Tratado General de Cooperación y Amistad entre el Reino de España y la República de Bolivia, mä 16ni uru saraqata marzo phaxsita 1998ni marana.
  • La VII Comisión Mixta Hispano-boliviana, firmada el 17 de febrero de 2000
  • Qillqantata VII Comisión Mixta Hispano-boliviana, 17ni uru saraqata febrero pasita 2000qa marana.
  • Qillqantata, Acta de Seguimiento de la VII Comisión Mixta Hispano-boliviana, 25ni uru saraqata octubre phaxsita 2001ni marana.
  • Qillqantata, Reglamento de Cooperación Técnica Hispano-Boliviana (2000-2003).
  • Ukjarusti qillqantata, Instrumentos del Programa de Microfinanzas: Memorandum de Entendimiento, 16ni uru saraqata marzo phaxsita 1998ni marana, phuqañataki mä Programa Microcrédito; Real Decreto 24000, 24ni uru saraqata enero phaxsita 2000qa marana, iyawa sata Fondo de Concesión de Microcréditos; ukjarusti Acuerdo Definitivo phuqañataki mä Programa de Microcrédito, iyaw sata 7qu uru saraqata septiembre phaxsita 1998ni marana; Ukjarusti Contrato ICO-FONDESIF, 25ni uru saraqata octubre phaxsita 1999ni marana; Ukatsti I Addendum al Contrato, 2ya uru saraqata julio phaxsita 2001ni marana, Ukjarusti Acuerdo Específico para la ampliación del Programa de Microcrédito; 18ni uru saraqata diciembre phaxsita 2001ni marana.

Aka amtanaka phuqañatakixa Cooperación Españolaxa askipuniwa qillqantatawa Comisiones Mixtas Hispano-bolivianas de Cooperación Técnicana, kawkintixa k’ukachasi sapa mayni amtanakaxa, ukatpi jach’a amtanakaxa askichasi markarxama munataparxama, aka askichawinakaxa iyaw sasawa phuqasiñapa España markana munawiparxama.

Cooperación Españolaxa Bolivia markana

Mä pita qillqantatajipana VIII Comisión Mixta Hispano Boliviana, 12ni 13ni uru saraqata junio phaxsita 2003ni marana, jilir amtawinakapaxa, yanapa tuqitxa Bolivia markatakixa España markatxa, siwa:

1- Wakisiwa sayt’ayaña participación y toma de decisión tuqinakata, kunatix waljawa markankirinakaxa chachawarmi/jaqi amuy tuqit armata, wali khipartatawa jikxatasi Bolivia markanxa.

  • Wali ch’amanchañataki, thurkatañataki democraciaru, wakisiwa nayraru irptaña instituciones representativas Estado de Derecho tuqita.
  • Ch’amanchañataki aski lurawinaka taqpacha markanakaxa indígena originario tuqitxa, wakisiwa nayraru sarantaña toma de decisiones tuqimpi.

2- K’uskachañataki ch’aqtayañawa mach’a jakawinaka, ukatakixa wakisiwa ch’amamchaña suma jakawinakasa, ukatakisti ch’amtañawa lurawinakampi irnaqawinakampi, aski qullqi jikiñataki.

  • Ch’amanchañataki lurawinaka socioeconomico tuqinakata cumuniraranakana, ayllunakama sarjatañataki suma qamaña thakhiru taqpacha Bolivia markankirinakaxa, wakisiwa qhanañapa aka thakhixa puriñapa autogestión amtaru, ukjarusti sostenibilidad amtaru aka qhipa maranakana.

Cooperación Españolaxa Bolivia markanxa uñxiwa, akhama amtanakampi:

­ Utt’ayatawa indicadores cuantitativo luphiwinaka
­ Taqpacha yatiwinaka mä amtaki
­ Taqpacha
­ Irptaña sapa mayni utt’awinakana ukatsti sapa mayni ulaqanakana.
­ Phiqicht’aña
­ Purappachaña
­ Katxäsiña

Ukhamarakiwa amtasi lurawinakxa phuqañatakixa La Paz, Potosí, Chuquisacan markanakana, ukjarusti Chiquitanía markampiru departamento Santa Cruz tuqita.

Lurawinakaxa Cooperación Española tuqitxa, chiqachatawa Ley Española Cooperación Internacional ukhamaraki II Plan Director 2005 –2008, kunatixa wakisiwa nayraqataru sarartaña taqapacha tamanakana: ukjarusti taqpacha institucionanaka, wakisirakiwa jaqinakana wali ch’amanchasiñapa, ukatsti ch’amanchasiña qulqi tuqita, ukjarusti wakisiwa ch’amanchaña aski jakañatakixa pachamamaru ukatxa taqpacha pacharu mä suma jakawimpi phuqaña, wakisirakiwa ch’amanchaña qhispi amuyunaka ukjarusti capacidad cultural tuqi, ukhamaraki wakisiwa ch’amanchaña warminakaru suma amtawinakampi phuqañataki autonomìa tuqi, ukjarusti mayjt’ayaña jan wali sartawinaka qhispiyañataki mä suma jakaña. Taqi aka amtanakatsti phisqa suma amuyunakawa khuskachi: Ch’aqatayañataki mach’a jakawinaka, arjataña derechos humanos tuqita, ch’amanchaña jaqi amta, sañ munixa chachawarmi amta, katxäsinataki pacharu suma jakañataki, ukjarusti yäqaña diversidad cultura tuqi. Bolivia markaxa uñxatawa taqpacha markanakata walxa yanapt’atañapataki sasa Cooperación Española: Iberoamericana tuqita.

Phuqañ tuqita

Kunxamasa qillqata Acta VIII Comisión Mixta Hispano Boliviana, jich’uruxa amtasiwa phuqaña Cooperación Española tuqitxa aka lurawinakampi:

Phuqaña Necesidades Sociales

Aski amtawinaka ukatsti aski sartawinaka

Nayraru irptaña Tejido Económico y Empresarial

Pacha amtawi

Marka irñaqañ tuqita, jaqinakan lurawipa tuqita, ukjarusti nayraqataru sartayañataki ulaqanaka.

España yanapampixa Bolivia markanka amtasiwa phuqaña ejes de acción horizontal aka amtanakampi:.

­ Ch’aqtayañataki mach’a utjawinaka. Akaxa amtatawa gobierno boliviano tuqitxa qhispiyaña Amat qhipa maranakaru.

­ Jaqi (chachawarmi) amta. Amuytatawa sarayañataki chika chika warminakaru y chachanakaru, uñxasiñ taqpachan apanuqasiñataki, nayrar markas sarpan.

­ Taqpacha yatiwinaka mä amtakipana. Wakisiwa ch’amanchaña taqpacha aski lurawinaka cultura, jakaña, yupaychawi tuqinakata Bolivia markana utjawiparjama.

­ Pachanakasata amtawirjama. Wakisiwa sarantaña aka tuqitxa suma lurawinakampi arjatañataki pachanakasaru ukjarusti apt’apiñataki askinaka khuskhakiñapawa.

Qullqi yanapanaka jamuña proyectonakataki

Oficina AECIDxa, wakitawa Agencia Cooperación Bilateralxama, irnaqawipaxa amtatawa yanapañataki gobierno amuyurxama, amtata sectorial tuqi. Akhama amtampixa, yanapanakapaxa, irnaqawanakpaxa, pachanakana luratanaka, qillqantatawa Gobierno Bolivianumpi Acta de Comisión Mixta amtawina. Akhama amtampixa AECID oficinaxa Bolivia markaruxa janiwa chiqaki yanapkiti instituciones públicas, privadas lurawinakaparuxa, yanapanaka katuqañatakixa qillqanatatañapawa Acta de Comisión Mixta amtawina ukjarusti yatiñapawa Viceministerio de Inversión Pública y Financiamiento Externo.

K’itinakatixa ONGD españolanakaxa, oficina AECIDxa utt’ayiwa mä kasta yanapanaka. Jich’uruxa aka amtaxa ch’amanchasiskiwa kunatixa majt’ayatawa nayra amatanakaxa 2004ni marana. Aka tuqitxa amtatawa yananakaxa ONGDnakatakixa, aka amtanaka:

o Convenios de Cooperación desarrollotaki
o Proyectos de Cooperación desarrollotaki
o Convocatoria específica siqinaka.

ONGDnakaxa Bolivia markanxa, kitinakatixa yanaptawi qatukaña munapjixa Cooperación Española tuqita, mayast’atañapawa socios locales ukampisa contrapateñapawa ONGD españolanakampi, k’itinakatixa qatukapxi yanapanaka.

Juk’ampi yatiñatakixa wakisiwa uñjaña: www.aecid.es

Proyectunaka chachawarmi tuqitxa yatjatatawa Instituto de la Mujer de España,aka oficinasti sapa marawa jawsi yanapanaka qatuqañataki ONGDka k’itinakatixa jikkhatasipxi Latinoamérica. Aka jawsawinakaxa phuqasiwa sapa mara qallta, yatjatawinakaxa ukatxa formularionakaxa jikjatasiwa página web: www.mtas.es/mujer.